Demans

 

 

 
 
Kişide ilerleyen yaş ile , beyindeki bir takım değişmeler sonrası oluşan bellekte bozulma (yakin döneme ait hafızada güçlükler) yanisira, konuşma, söylenen şeyleri ya da daha önce bilinen şeyleri yapamama, çevresindeki eşya ve varlıkları tanıyamama; hesaplama, plan yapma, yürütme, sorunları çözme, davranışları yeri geldiğinde sonlandırabilme, uygun yargıda bulunma gibi daha çok beynin  ön bölgesine ait becerilerde kayıplar ile kendini gösteren ilerleyici bir rahatsızlıktır.
 
   
 

Hangi yas grubunda , ne oranda görülmektedir?
65 yas üzerindeki grubun % 2-4'ünde, 85 yas üzerinde ise % 20 oraninda görülmektedir.

Bu duruma neden olan rahatsizliklar
Yaklasik olarak % 60 kadari Alzheimer dedigimiz rahatsizliktan dolayi,%10-20'si beyin damar hastaliklari ve tikanmalari, tekrarlayan felçlerden ötürü, % 10'u alkole bagli, geri kalani ise travma,ilaç zehirlenmeleri, kafa içindeki tümörler, abse ve diger vücut hastaliklari (bazi vitamin eksiklikleri, tiroid, paratiroid ,böbrek üstü bezleri, karaciger, böbrek, hipofiz hastaliklari gibi) sonrasi olusmaktadir .



Riski arttiran etkenler:
I lerleyen yas (özellikle 75 yas üzeri), Alzheimer tipinde yakin akrabalarda risk artmaktadir. Damarsal tipte ise yüksek tansiyon, kalp-kapak hastaliklari,beslenme yetersizlikleri riski yükseltmektedir.



Alzheimer tipi rahatsizlik neden olmaktadir?
Beyinde bulunan sinir hücrelerinin kaybi , bunlarin yerini is görmeye uygun olmayan maddelerin almasi ve sinir hücreleri arasindaki iliskiyi saglayan maddelerin üretiminde azalma olmasi ön planda düsünülmektedir. Bulasici degildir. Daha nadiren 50'li yaslarda da görülmektedir. Çok yavas, sinsi bir seyir izlemektedir.


Demansli Bir Hastaya Yapabileceginiz Yardimlar:
Ilk olarak hastanin tek basina yasamamasi gerekmektedir. Yaninda yakinlari kalmiyorsa, hiç degilse bir bakici bulunmalidir.

Bu kisi de hastalik konusunda bilgilendirilmeli ve karsilasilabilecek tehlikeler konusunda uyarilmalidir. Hasta ile iletisim en üst düzeyde saglanmalidir. Olabildigince konusmaya, kendi düsünce ve hislerini anlatmaya çalisilmalidir.Hasta yapamadiklari ya da farkliliklari nedeniyle yargilanmamalidir. Kendisinin yapabilecekleri isleri yapmalari yönünde desteklenmelidirler. Onun her isini sizin yapmaniz uygun bir davranis degildir. Yemesi, içmesi, uyumasi,tuvalet aliskanliklari, ilaçlarinin alimi belirli bir düzen içinde olmalidir. Olabilecek degisikliklerde erken müdahale etmek gerekmektedir. Hastanin bulundugu mekan,odasi, esyalari, giysilerinde degisiklikler yapilmamali, hasta kendini alisik oldugu düzen içinde yasamalidir.

Aksamlari idrar kaçirmayi önlemek için ilaç kullanimi öncesinde, tuvalete daha çok gitmeyi saglama, aksam idrarini çogaltacak bazi maddelerden (çay ,mesrubat,idrar söktürücü gibi) kaçinilmalidir. Alkol,,kahve sinirliligi arttirip, münakasalara yol açabileceginden ,alimlari engellenmelidir. Kendisi ile tartisilmamali, azarlanmamali , yapamayacagi seyler istenmemelidir. Yürümesini kolaylastiracak yürüteçlerin kullanimi tesvik edilmeli, hizli yürüme yerine sakin ,önüne bakar sekilde dikkatli yürümesi saglanmalidir. Uykusu için ilaç baslanmadan önce gündüz uykusunun önlenmesi, yatagini sadece gece kullanmasi, ayni saatte yataga girme ve gündüz hareket miktarini arttirma, gece sivi aliminin azaltilmasi uygundur. Varsani ve sanrilari oluyorsa, zitlasmayin,onunla konusacak baska seyler bulun. Alinmayin, kizmayin ,onun gönlünü almaya çalisin. Yanici,keskin parçalari olan ev-mutfak gereçlerini evden uzaklastirin. Sicak-soguk hissi yasla birlikte kayboldugu için banyosunun suyunu siz ayarlayin. Pencereler, balkon ve merdivenler yanina, düsmeye engel olacak trabzanlar yerlestirebilirsiniz. Tüm bunlari saglama imkanina sahip degilseniz, bir bakimevine basvurmak idealdir. Bulunacagi ortamdaki benzer özellikteki yasitlari ile daha hosça vakit de geçirebilir. Bu durum utanilacak birsey degil, bilakis kisinin daha sosyal bir yasanti sürmesine olanak saglayabilmektedir.

Dikkat Edilecek Noktalar :
Eve giren çikan kisilerin çok sayida olmasi hasta için zararlidir. Kisi asiri gürültü, çok parlak renkli isiklardan korunmalidir. Hersey hastayi dinlendirecek ve hos bir sekilde dikkatini çekecek özellikte olmalidir.

Ev esyalari düsmeyi,kazalari ve yaralanmayi önleyecek özelliklerde olmali, keskin seylere dikkat edilmeli, yere saglam oturan özelliklerde olmali, zemini kayganlastirip, düsmelere yol açabilecek malzemelerden kaçinilmali, esyalar rahat hareket edecek, dolasmaya engel olmayacak sekilde düzenlenmelidir. Evden tek basina disariya gitmeler, kaza ve kaybolmalara yol açabileceginden bakim verenlerin dikkat etmesi saglanmalidir.

Görme keskinligi azaldigi için kazalari ya da esya ve gölgeleri yanlis degerlendirmeyi (illüzyon) önlemek amaci ile oda iyi aydinlatilmalidir. Kisinin daha önce severek kullandigi bir takim ufak esyalari (saat, kalem,tesbih, ruj, parfüm, çanta gibi) yaninda olmali, sevdigi ve anilarini tazeleyebilecegi ,konusma olanagi yaratabilecek albüm,resimlikler gözönünde bulunmalidir. Geçmiste yapip zevk aldigi hobi ve aliskanliklarini ( bahçe ile ugrasma, çok yormayan sporlar, resim, elisi, kolleksiyonculuk, ufak tefek tamiratlar, sarki söyleme , film seyretme gibi) sürdürmeye özendirilmelidir.

 

Tüm hakları tedavisi.biz sitesine aittir 2009© İletişim

UYARI;Bu Sitedeki bilgiler insanları, sağlıkları hakkında bilgilendirme amacıyladır, tıbbi tedavinin hekim kontrolünde yapılması zorunludur. Bilgilerin yanlış veya uygunsuz kullanımından doğacak mağduriyetten konu içeriğini yazan veya düzenleyen kişiler sorumlu değildir.